Zaburzenie ze spektrum autyzmu
Zaburzenie charakteryzuje się trudnościami z nawiązywaniem kontaktu z innymi ludźmi, odczytywaniem sygnałów społecznych i prowadzeniem rozmów. Często towarzyszą temu powtarzalne zachowania, silna potrzeba stałości oraz intensywne, wąskie zainteresowania. Widoczne od dzieciństwa, wpływają na codzienne funkcjonowanie w różnych sytuacjach. Mogą współwystępować z różnym poziomem zdolności intelektualnych i językowych: od pełnej samodzielności po potrzebę stałego wsparcia.
Objawy
- Trudności w relacjach społecznych (także: Trudności w nawiązywaniu i utrzymywaniu wzajemnych relacji społecznych, Trudności w nawiązywaniu kontaktu i utrzymywaniu relacji z innymi, trudności w nawiązywaniu relacji społecznych, problemy z nawiązywaniem relacji, trudności w tworzeniu relacji)
- Trudności z odczytywaniem sygnałów społecznych (także: Problemy z odczytywaniem mimiki, gestów, tonu głosu i intencji innych, Problemy z odczytywaniem mimiki, gestów i tonu głosu, trudności w komunikacji społecznej, problemy z komunikacją społeczną, zaburzona komunikacja interpersonalna)
- Unikanie lub atypowy kontakt wzrokowy (także: Unikanie lub rzadki kontakt wzrokowy, ograniczony kontakt wzrokowy, słaby kontakt wzrokowy, unikanie kontaktu wzrokowego, brak kontaktu wzrokowego)
- Stereotypie ruchowe (także: Powtarzalne ruchy lub stereotypie (kołysanie, machanie rękami), Powtarzalne ruchy lub zachowania (np. kołysanie, machanie rękami), powtarzalne ruchy ciała, stereotypowe ruchy, powtarzające się ruchy)
- Silny opór wobec zmian w planie lub otoczeniu (także: Silny opór przed zmianami w planie lub otoczeniu, sztywne wzorce zachowania, sztywne zachowania, sztywność behawioralna, sztywne schematy zachowania)
- Przywiązanie do rytuałów i schematów dnia (także: Przywiązanie do stałych rytuałów i schematów dnia, silna potrzeba rutyny, potrzeba rutyny, silna potrzeba stałości, przywiązanie do rutyny)
- Intensywne, wąskie zainteresowania jednym tematem (także: Intensywne, wąskie zainteresowania jednym tematem (special interest), Intensywne, wąskie zainteresowania jednym tematem, ograniczone zainteresowania, wąskie zainteresowania, zawężone zainteresowania)
- Nadwrażliwość lub niedowrażliwość sensoryczna (dźwięk, światło, dotyk, faktury) (także: Nadwrażliwość na dźwięki, światło, dotyk lub tekstury, nadwrażliwość sensoryczna, nadwrażliwość na bodźce, wrażliwość sensoryczna, nadreaktywność sensoryczna)
- Początek objawów w okresie rozwojowym (wczesne dzieciństwo) (także: objawy w wczesnym dzieciństwie, początek przed 3 r.ż. (klasyczny autyzm), rozpoznawalne we wczesnym dzieciństwie, różnicuje od późniejszych zaburzeń, obecne od niemowlęctwa lub wczesnego dzieciństwa)
- Opóźnienie lub atypowy rozwój mowy (echolalia, odwracanie zaimków) (także: echolalia, powtarzanie usłyszanych zdań, odwracanie zaimków (mówi 'ty' zamiast 'ja'), opóźnienie mowy, brak komunikatywnego użycia języka)
- Atypowa zabawa (układanie w rzędy, brak zabawy symbolicznej, brak naśladownictwa) (także: układanie zabawek w rzędy, brak zabawy symbolicznej, brak naśladownictwa rówieśników, powtarzalna zabawa, fascynacja częściami zabawek)
- Niezgrabność i opóźnienie motoryczne (także: Towarzysząca niezgrabność i opóźnienie motoryczne (zespół Aspergera), niezgrabność ruchowa, opóźnienie rozwoju motorycznego, trudność z koordynacją, klinika Aspergera)
- Inteligencja zachowana lub wysoka (Asperger / ASD bez ID) (także: ASD bez upośledzenia intelektualnego, Asperger, wysokie funkcjonowanie, IQ w normie lub powyżej, ASD bez opóźnienia mowy)
- Deficyty komunikacji niewerbalnej (gesty, mimika, prozodia) (także: nonverbal communication deficits, deficyty mimiki i gestów, brak kontaktu wzrokowego)
- Trudności w nawiązywaniu rówieśniczych relacji (także: peer relationship difficulties, trudności rówieśnicze)
Kryteria diagnostyczne ICD-11
- deficyty komunikacji społecznej
- ograniczone i powtarzalne wzorce zachowań
- początek w okresie rozwojowym
Jak rozpoznać
W ujęciu ICD-11 do rozpoznania jednostki Zaburzenie ze spektrum autyzmu brane są pod uwagę następujące objawy osiowe:
- trudności w nawiązywaniu relacji społecznych
- powtarzalne ruchy ciała
Diagnostyka różnicowa
Przy rozpoznawaniu jednostki Zaburzenie ze spektrum autyzmu w diagnostyce różnicowej należy wziąć pod uwagę następujące zaburzenia ICD-11:
- Zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi (ADHD) (6A05)
- Zaburzenia rozwoju intelektualnego (6A00)
- Zaburzenia rozwojowe mowy i języka (6A01)
- Zaburzenie rozwoju intelektualnego łagodne (6A00.0)
- Zaburzenie rozwoju intelektualnego umiarkowane (6A00.1)
- Zaburzenie rozwoju intelektualnego ciężkie (6A00.2)
- Zaburzenie rozwoju intelektualnego głębokie (6A00.3)
- Zaburzenie rozwoju intelektualnego tymczasowe (6A00.4)
- Zaburzenie rozwoju intelektualnego nieokreślone (6A00.Z)
- Zaburzenia rozwojowe brzmienia mowy (6A01.0)
- Zaburzenie rozwojowe płynności mowy (6A01.1)
- Zaburzenie rozwojowe języka (6A01.2)
- Zaburzenie rozwojowe uczenia się (6A03)
- Zaburzenie rozwojowe koordynacji ruchowej (6A04)
- Zaburzenie schizotypowe (6A22)
- Mutyzm wybiórczy (6B06)
- Reaktywne zaburzenie przywiązania (6B44)
- Nadmierna łatwość w nawiązywaniu relacji społecznych w dzieciństwie (6B45)
- Wtórny zespół neurorozwojowy (6E60)
Synonimy i terminy pokrewne
Trudności w nawiązywaniu i utrzymywaniu wzajemnych relacji społecznych, Trudności w nawiązywaniu kontaktu i utrzymywaniu relacji z innymi, trudności w nawiązywaniu relacji społecznych, problemy z nawiązywaniem relacji, trudności w tworzeniu relacji, problemy z kontaktami społecznymi, ograniczone relacje społeczne, problemy z inicjowaniem kontaktów, trudności w interakcjach z ludźmi, trudno mu się zaprzyjaźnić, nie potrafi nawiązać znajomości, ma mało znajomych, unika kontaktu z ludźmi, trudno mu poznać nowych ludzi, nie potrafi zacząć rozmowy, Problemy z odczytywaniem mimiki, gestów, tonu głosu i intencji innych, Problemy z odczytywaniem mimiki, gestów i tonu głosu, trudności w komunikacji społecznej, problemy z komunikacją społeczną, zaburzona komunikacja interpersonalna, trudności w interakcjach społecznych, problemy w rozmowie z innymi, trudności w prowadzeniu rozmowy, problemy z zasadami rozmowy, nie wie jak rozmawiać z ludźmi, często mówi nie na temat, ma problem z rozmową z innymi, nie rozumie zasad rozmowy, gubi się w rozmowie, ma trudności w rozmowie
Najczęściej zadawane pytania
Jakie są objawy: Zaburzenie ze spektrum autyzmu?
Objawy związane z jednostką Zaburzenie ze spektrum autyzmu (ICD-11 6A02) obejmują: Trudności w relacjach społecznych, Trudności z odczytywaniem sygnałów społecznych, Unikanie lub atypowy kontakt wzrokowy, Stereotypie ruchowe, Silny opór wobec zmian w planie lub otoczeniu, Przywiązanie do rytuałów i schematów dnia, Intensywne, wąskie zainteresowania jednym tematem, Nadwrażliwość lub niedowrażliwość sensoryczna (dźwięk, światło, dotyk, faktury), Początek objawów w okresie rozwojowym (wczesne dzieciństwo), Opóźnienie lub atypowy rozwój mowy (echolalia, odwracanie zaimków), Atypowa zabawa (układanie w rzędy, brak zabawy symbolicznej, brak naśladownictwa), Niezgrabność i opóźnienie motoryczne.
Jak rozpoznaje się Zaburzenie ze spektrum autyzmu według ICD-11?
Zgodnie z ICD-11 kryteria diagnostyczne jednostki Zaburzenie ze spektrum autyzmu (6A02) obejmują: deficyty komunikacji społecznej; ograniczone i powtarzalne wzorce zachowań; początek w okresie rozwojowym.
Z jakimi zaburzeniami różnicuje się Zaburzenie ze spektrum autyzmu?
Diagnostyka różnicowa jednostki Zaburzenie ze spektrum autyzmu (6A02) obejmuje: Zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi (ADHD) (6A05), Zaburzenia rozwoju intelektualnego (6A00), Zaburzenia rozwojowe mowy i języka (6A01), Zaburzenie rozwoju intelektualnego łagodne (6A00.0), Zaburzenie rozwoju intelektualnego umiarkowane (6A00.1), Zaburzenie rozwoju intelektualnego ciężkie (6A00.2), Zaburzenie rozwoju intelektualnego głębokie (6A00.3), Zaburzenie rozwoju intelektualnego tymczasowe (6A00.4), Zaburzenie rozwoju intelektualnego nieokreślone (6A00.Z), Zaburzenia rozwojowe brzmienia mowy (6A01.0), Zaburzenie rozwojowe płynności mowy (6A01.1), Zaburzenie rozwojowe języka (6A01.2), Zaburzenie rozwojowe uczenia się (6A03), Zaburzenie rozwojowe koordynacji ruchowej (6A04), Zaburzenie schizotypowe (6A22), Mutyzm wybiórczy (6B06), Reaktywne zaburzenie przywiązania (6B44), Nadmierna łatwość w nawiązywaniu relacji społecznych w dzieciństwie (6B45), Wtórny zespół neurorozwojowy (6E60).
Źródło WHO ICD-11
Zobacz ten wpis w oficjalnej przeglądarce WHO ICD-11: 6A02 – WHO ICD-11
Otwórz w interaktywnej przeglądarce →